લીડના ભાવ પર મંદીનું દબાણ! ફેડ, મજબૂત ડોલર અને નબળી માગથી કેમ વધી ચિંતા?

ઔદ્યોગિક ધાતુ બજારમાં હાલ ખૂબ જ મુશ્કેલ સ્થિતિ જોવા મળી રહી છે અને લીડ (સીસા) પર તેની પ્રતિકૂળ અસર જોવા મળી રહી છે. આક્રમક વ્યાપક આર્થિક મુશ્કેલીઓ અને માગની નબળી સિઝનના સંયુક્ત પરિસ્થિતિમાં લીડના ભાવ નજીકના સમયમાં નરમાઈના દબાણનો સામનો કરી રહ્યા છે.

લીડ બજારને આકાર આપી રહેલા વ્યાપક આર્થિક પરિબળો, સપ્લાય અને પ્રભાવશાળી પરિબળોનું વિશ્લેષણ જોઈએ.

1. આર્થિક અવરોધો : ફેડ રિઝર્વ, ડોલર અને લિક્વિડેશન

વ્યાપક આર્થિક પરિબળો ઔદ્યોગિક ધાતુઓ માટે પ્રતિકૂળ બન્યા છે અને લીડ તેમાં અપવાદરૂપ નથી.

હોકિશ ફેડ અને મજબૂત ડોલર : અધિકારીઓના આકરા સંકોતના પગલે ફેડરલ રિઝર્વ દ્વારા વ્યાજદરમાં વધતી અપેક્ષાઓથી 10 વર્ષના યુએસ ટ્રેઝરી યીલ્ડમાં ઊછાળો આવ્યો છે. મજબૂત યુએસ ડોલર ઈન્ડેક્સ સાથે આ વાતાવરણે પ્રત્યક્ષ રીતે ઔદ્યોગિક ધાતૂઓની વેલ્યુને દબાવી છે, કારણ કે વૈશ્વિક સ્તરે તેના ભાવ ડોલરમાં થતા હોય છે.

મૂડીનું પલાયન : વોલ સ્ટ્રીટની મૂડી સતત ટેકનોલોજી ગ્રોથ સેક્ટર્સમાં ફરતી રહી છે, જેના કારણે નોન-ફેરોસ મેટલ્સ જેવી સાયકલિકલ એસેટ્સમાં લિક્વિડિટીનો અભવા જોવા મળે છે.

ભૂરાજકીય અને સ્થાનિક લિક્વિડિટીમાં ઘટાડો: મધ્ય પૂર્વમાં ભૂરાજકીય જોખમ હળવું થતાં સટ્ટાકીય ખરીદદારો પાછળ હટી ગયા છે. આ જ સમયે ચીનમાં મહિનાના અંતે ભંડોળ ઉપાડને કારણે ફ્યુચર્સ બુલ્સમાં લાંબા ગાળાના લિક્વિડેશન શરૂ થયા છે, જેના કારણે વ્યાપક બેઝ મેટલ ક્ષેત્રની સાથે લીડમાં પણ ઘટાડો જોવા મળ્યો છે.

2. પુરવઠા બાજુ : ઉત્પાદનમાં વધારો

હાજર બજારમાં ઉત્પાદન વધી રહ્યું છે, પુરવઠા નિયંત્રણો હળવા થઈ રહ્યા છે કારણ કે બજારને વધારાની ધાતુની ઓછી જરૂર છે.

પ્રાઈમરી લીડમાં વૃદ્ધિ : પ્રાઈમરી લીડના અયસ્ક (જેમ કે ગેલેના, સફેદ લીડના અયસ્ક અને સલ્ફ્યુરિક લીડના અયસ્ક) માટે ઉત્પાદન ક્ષમતા સતત વિસ્તરી રહી છે, અને મુખ્ય વૈશ્વિક ખાણોએ આઉટપુટ બહાર કાઢવાનું ચાલુ રાખ્યું છે.

ચાઇનીઝ સ્મેલ્ટરનો પુનઃપ્રારંભ : ચાઇનીઝ પ્રાઈમરી લીડના સ્મેલ્ટર્સ સંકલિત રીતે કાર્યરત થયા છે. વધુમાં સ્ક્રેપ બેટરી અને રિસાયક્લિંગ કચરા જેવા કાચા માલની અછત થોડી ઓછી થઈ છે, જેના કારણે રિફાઇનરી ઓપરેટિંગ દરમાં વધારો થયો છે.

ઇન્વેન્ટરી દબાણ : સ્થાનિક અને વૈશ્વિક સ્તરે ઇન્વેન્ટરીઓ ઐતિહાસિક રીતે ઊંચા સ્તરે સ્થિર રહી છે, જેથી હાજર અને વાયદાના ભાવ પર ડિલિવરી દબાણ વધ્યું છે.

3. માંગ બાજુ : "ગોલ્ડન સપ્ટેમ્બર" ગુમ

પરંપરાગત રીતે "ગોલ્ડન સપ્ટેમ્બર" તરીકે ઓળખાતા સપ્ટેમ્બરમાં મજબૂત ઔદ્યોગિક માંગ ચક્રની શરૂઆત થાય છે. જો કે, આ વર્ષની સિઝનલ પરિપૂર્ણતા ખૂબ જ ઓછી રહી છે.

નબળું ખરીદી વલણ : ડાઉનસ્ટ્રીમ લીડ-એસિડ બેટરી સાહસો વ્યવહારોને જરૂરી ખરીદીઓ સુધી મર્યાદિત કરી રહ્યા છે. ચીનમાં રાષ્ટ્રીય દિવસની ઉજવણી પહેલાં સ્ટોક બિલ્ડિંગ જોવા મળી રહ્યું છે.

સુસ્ત અંતિમ-વપરાશકર્તા બજારો : ઓટોમોટિવ અને ઇલેક્ટ્રિક સાયકલ બેટરી માટે ટર્મિનલ શિપમેન્ટ નિશ્ચિતપણે મધ્યમ રહ્યા છે. ઊંચા ભાવોનો સામનો કરતા સાહસો ઇન્વેન્ટરી સંગ્રહ કરવાની કોઈ ઇચ્છા દર્શાવતા નથી, જેના કારણે બજાર મજબૂત માંગ સપોર્ટથી વંચિત રહે છે.

આઉટલૂક

હોકીશ મેક્રો-ઓવરલે, વધતી જતી વૈશ્વિક ઇન્વેન્ટરી અને "ગોલ્ડન સપ્ટેમ્બર" ચમકવામાં નિષ્ફળ ગયા છે, ત્યારે લીડના ભાવ માટે ટૂંકા ગાળામાં નરમાઈના સંકેત આપે છે. અર્થપૂર્ણ રિકવરી આકાર લે તે પહેલાં બજારના સહભાગીઓએ ફેડ પોલિસી સંકેતોમાં પરિવર્તન અથવા અંતિમ-વપરાશકર્તા બેટરી વપરાશમાં સુધારા પર નજીકથી નજર રાખવાની જરૂર પડશે. નજીકના ભવિષ્યમાં, ભારતીય લીડના ભાવ 180ના વિચિત્ર સ્તરો તરફ જશે.

લેખક : દિલિપ પરમાર

સિનિયર રિસર્ચ એનાલિસ્ટ, એચડીએફસી સિક્યોરિટીઝ